Amaliyot · Илҳом ШЕР
📚 «АДАБИЁТНИ АНГЛАШ САНЪАТИ»
ҳаваскор · Toshkent shahar, Yunusobot · To'liq kun · 1–3 yil tajriba · Kelishiladi
Tavsif
Адабиётшунослик бўйича амалий курс Муаллиф: Илҳом ШЕР 🦁 Курс мақсади: Бадиий асарни ўқиш, тушуниш ва таҳлил қилишни ўргатиш; шеър ва насрнинг асосий хусусиятларини англаш; ўзбек миллий адабиётининг анъаналари ва бугунги адабий жараён ҳақида тушунча бериш. Курс режаси 1-дарс. Адабиёт нима? Адабиётнинг инсон ва жамият ҳаётидаги ўрни. 2-дарс. Бадиий асар ва унинг асосий белгилари Мавзу, ғоя, воқеа, қаҳрамон ва муаллиф муносабати. 3-дарс. Шеърият сирлари Шеър, мисра, банд, қофия, вазн ва оҳанг. 4-дарс. Образ нима? Қаҳрамон, табиат, буюм ва воқеалар орқали фикр ифодалаш. 5-дарс. Бадиий тасвир воситалари Ташбеҳ, истиора, муболаға, жонлантириш ва уларнинг оддий мисоллари. 6-дарс. Мавзу ва ғояни қандай топамиз? Асар «нима ҳақида?» ва «муаллиф нима демоқчи?» деган саволларга жавоб. 7-дарс. Қофия, вазн ва оҳанг Шеърнинг мусиқийлиги ва ўқишдаги таъсири. 8-дарс. Наср асарини таҳлил қилиш Ҳикоя, қисса ва романни тушунишнинг оддий усуллари. 9-дарс. Муаллиф ва қаҳрамон Муаллиф фикри билан қаҳрамон фикрини адаштирмаслик. 10-дарс. Ўзбек миллий адабиётининг асосий анъаналари Алишер Навоийдан бугунги адабиётгача бўлган адабий давомийлик. 11-дарс. Ҳозирги ўзбек адабиёти Бугунги шоир ва ёзувчилар ижодидаги мавзулар, янги изланишлар ва адабий жараён. 12-дарс. Бадиий асарни қандай таҳлил қиламиз? Амалий таҳлил намунаси. 13-дарс. Адабий танқид нима? Асарни мақташ ёки камситиш эмас, унинг мазмуни ва бадиий хусусиятларини асослаб тушунтириш. 14-дарс. Шеър ёзишни ўрганиш Ғоя, мавзу, образ, мисра, қофия ва оҳанг билан ишлаш. 15-дарс. Якуний дарс — адабиётни англаш Савол-жавоб, тест ва мустақил таҳлил. --- 1-ДАРС АДАБИЁТ НИМА? Адабиёт — инсоннинг ҳаёти, ҳис-туйғулари, орзу-умидлари, қувончи ва дардини сўз орқали бадиий ифодалайдиган санъат туридир. Инсон баъзан ўз дардини оддий гап билан айта олмайди. Шунда шеър ёки ҳикоя унинг қалбидаги гапни ифода қилиб беради. Масалан, «Мен онамни соғиндим» деган гап оддий хабар бўлиши мумкин. Шоир эса шу туйғуни бадиий образ билан ифодалайди: > Онамни соғинсам, уйим жим қолар, Эшик ҳам йўлимга термулар гўё. Бу ерда оддий соғинч бадиий тасвир орқали берилган. Савол 1: Адабиёт нима учун керак? Жавоб: Адабиёт инсонни ўйлашга, ҳис қилишга, ҳаётни чуқурроқ англашга ёрдам беради. У инсон қалбидаги туйғуларни сўз орқали ифодалайди. Савол 2: Адабиёт фақат шеърдан иборатми? Жавоб: Йўқ. Адабиётга шеър билан бирга ҳикоя, қисса, роман, достон, драма каби жанрлар ҳам киради. Савол 3: Бадиий асарнинг асосий вазифаларидан бири нима? Жавоб: Инсон ҳаёти ва туйғуларини бадиий сўз орқали ифодалаш, ўқувчини ўйлашга ва ҳис қилишга ундаш. Ўйлаб кўринг: Агар шоир: > «Кўнглимда оғир дард бор» деса, бу оддий фикр. Агар: > «Кўнглимда бир оғир тош бор, Уни ҳеч ким кўрмайди» деса, фикр бадиий образ орқали ифодаланади. Савол: Нима учун иккинчи мисол ўқувчига кучлироқ таъсир қилади? Жавоб: Чунки «оғир тош» ҳақиқий тош эмас, инсоннинг ички дардини англатувчи бадиий образ сифатида қўлланган. Мустақил топшириқ Қуйидаги икки гапни солиштиринг: 1. «Мен отамни соғиндим.» 2. «Отамни соғинсам, болалигим эшик қоқиб келади.» Савол: Қайси гапда бадиий ифода кучлироқ? Нима учун? --- Шу тарзда курсни давом эттириб, ҳар бир дарсни ҳақиқий дарс шаклида, савол-жавоблари ва амалий машқлари билан тузиш мумкин. Курс охирида эса ўқувчи шеър, ҳикоя ёки мақолани мустақил таҳлил қила оладиган даражага олиб борилади.
Talablar
хар ким
Imkoniyatlar
иштиёқ